Në studim morën pjesë 47 gra mbipeshë. Atyre iu kërkua që për gjashtë muaj të konsumonin 500 kalori më pak çdo ditë.

Pjesëmarrëset u ndanë në dy grupe. Gjysma e grave hante çdo ditë vetëm nga ora 10:00 e mëngjesit deri në orën 18:00. Pra, ato ushqeheshin brenda një periudhe prej tetë orësh dhe nuk hanin më pas orës 18:00.

Grupi tjetër i grave i shpërndante vaktet gjatë një periudhe prej 12 orësh.

Pas gjashtë muajsh, të dyja grupet kishin humbur pothuajse të njëjtën sasi peshe. Megjithatë, gratë që hanin brenda një periudhe më të shkurtër gjatë ditës dolën më mirë në testet për zgjidhjen e problemeve, krahasuar me gratë e grupit tjetër.

Autorët e studimit theksojnë se ndryshimet mes dy grupeve nuk ishin të mëdha. Ata gjithashtu nënvizojnë se rezultatet janë ende paraprake dhe se nevojiten studime më të mëdha për të parë nëse të njëjtat përfundime do të konfirmohen.

Nëse studimet e ardhshme arrijnë në të njëjtin përfundim, këto rezultate mund të kenë rëndësi për mënyrën se si ushqyerja dhe orari i vakteve mund të ndikojnë në ruajtjen e aftësive të trurit te personat e moshuar.

Burimi: Theguardian

Link: https://www.theguardian.com/science/2026/jul/26/restricted-eating-hours-may-reduce-cognitive-decline-in-older-age-researchers-find

The post Studimi: Një periudhë më e shkurtër e të ngrënit mund të ndihmojë trurin appeared first on SkandiAlbRadio.

Megjithatë, kufiri prej 150 km/h nuk është gjithmonë në fuqi. Ai lejohet vetëm kur kushtet e motit, dukshmëria dhe trafiku janë të favorshme.

Kufiri i shpejtësisë kontrollohet në kohë reale përmes stacioneve meteorologjike, kamerave, sensorëve dhe sistemeve të monitorimit të trafikut. Nëse moti përkeqësohet, ka mjegull, shi ose rritet trafiku, sistemi ul automatikisht kufirin e shpejtësisë dhe tabelat elektronike shfaqin menjëherë një shpejtësi më të ulët.

Kur projekti u prezantua, ish-ministri çek i Transportit, Martin Kupka, tha se sistemi është krijuar për të përshtatur kufijtë e shpejtësisë sipas kushteve reale në rrugë. Pas përfundimit të projektit pilot, Ministria e Transportit do të vlerësojë nëse kjo skemë mund të zgjerohet edhe në autostrada të tjera të Çekisë.

Edhe pse një kufi më i lartë shpejtësie duket tërheqës, përfitimi në kohë nuk është aq i madh sa mendojnë shumë shoferë. Rritja e shpejtësisë nga 130 km/h në 150 km/h kursen teorikisht vetëm rreth 6 minuta për çdo 100 kilometra, dhe kjo vetëm nëse makina mund të ecë vazhdimisht me 150 km/h, pa frenime, pa kamionë që parakalojnë dhe pa trafik të dendur.

Ekspertët theksojnë edhe disa disavantazhe. Me rritjen e shpejtësisë, rritet ndjeshëm edhe rezistenca e ajrit. Për një makinë të zakonshme, kalimi nga 130 km/h në 150 km/h mund të rrisë konsumin e karburantit me 10 deri në 25%, në varësi të aerodinamikës së automjetit. Nëse një makinë konsumon 6,5 litra karburant për 100 kilometra me 130 km/h, në 150 km/h konsumi mund të kalojë lehtësisht 8 litra për 100 kilometra.

Gjithashtu, në rrugë të lagështa, shpejtësia prej 150 km/h paraqet rrezik më të madh. Rritet ndjeshëm mundësia e rrëshqitjes mbi ujë (aquaplaning), pasi uji nuk largohet mjaftueshëm shpejt nga brazdat e gomave dhe ato mund të humbasin kontaktin me sipërfaqen e rrugës.

Burimi:Carup

Link:https://carup.se/hojer-hastighetsgrans-till-150-km-h-sa-stor-ar-vinsten/#google_vignette

The post Çekia teston kufirin e ri prej 150 km/h në autostrada appeared first on SkandiAlbRadio.

Lajmi është bërë i ditur nga kryeministrja e Danimarkës, Mette Frederiksen, në një intervistë për Financial Times.

Frederiksen theksoi se këto qendra duhet të funksionojnë në përputhje me të drejtën ndërkombëtare. Sipas saj, qendrat do të vendosen jashtë Evropës, por do të operojnë sipas rregullave dhe standardeve evropiane.

“Qendrat duhet të respektojnë të drejtën ndërkombëtare. Besoj se të gjithë janë dakord për këtë. Do të jenë qendra jashtë Evropës, por me kushte evropiane”, deklaroi ajo.

Kryeministrja daneze ka mbështetur prej vitesh idenë e krijimit të të ashtuquajturave “qendra kthimi”, ku do të strehoheshin personat që duhet të largohen nga vendet e Bashkimit Evropian.

Ideja për të zhvendosur një pjesë të procesit të menaxhimit të emigracionit jashtë BE-së ka qenë prej kohësh e debatueshme dhe ka shkaktuar diskutime mes vendeve anëtare. Megjithatë, kohët e fundit ajo po fiton mbështetje nga gjithnjë e më shumë shtete të BE-së.

Në të njëjtën kohë, shumë vende evropiane po ashpërsojnë politikat e tyre të emigracionit. Sipas raportit, kjo lidhet pjesërisht me rritjen e ndikimit të partive të ekstremit të djathtë, të cilat kanë fituar më shumë mbështetje dhe ndikim politik në vende të ndryshme të Evropës.

Burimi: FT/SVT/europaportalen

Link: https://www.ft.com/content/cce58433-02bf-47aa-9222-89dd4e0ba2bd?syn-25a6b1a6=1

https://www.europaportalen.se/2026/03/hogerallians-driver-igenom-skarpta-utvisningsregler-i-eu

https://www.svt.se/nyheter/utrikes/klart-for-utvisningslager-utanfor-eu

The post Qendra deportimi jashtë BE-së mund të hapen që në vitin 2027 appeared first on SkandiAlbRadio.

Problemet shkaktuan ndërprerje të funksionimit të Facebook Messenger, si dhe të aplikacionit dhe faqes kryesore të internetit. Shërbime të tjera Meta, si Instagram dhe WhatsApp, duket se mbetën kryesisht online, pavarësisht përdorimit të sistemeve të përbashkëta, megjithëse disa produkte, si faqja e internetit e Instagram, gjithashtu u përballën me probleme.

Përdoruesit u nxorën automatikisht nga llogaria dhe nuk u identifikuan më. Në vend të kësaj, atyre iu shfaq një mesazh gabimi që tregonte se “ndodhi një gabim i papritur”.

Web kryesor i Facebook-ut tregoi gjithashtu një gabim të ngjashëm. Vizitorëve iu tha se “diçka shkoi keq” dhe se kompania “po punon për këtë dhe do ta rregullojmë sa më shpejt të jetë e mundur”.

The post “Kaos” global me rrjetet sociale, bien faqet e Facebook dhe Messenger appeared first on SkandiAlbRadio.

Sipas sistemit të ri, të gjithë personat që vizitojnë BE-në për herë të parë duhet të regjistrojnë në aeroport të dhënat e tyre personale dhe biometrike. Ky proces po rezulton i ngadaltë dhe i ndërlikuar.

Si pasojë, në të paktën pesëmbëdhjetë vende janë krijuar radhë që zgjasin deri në tre orë, sipas raportimeve të medias.

Përfaqësues të industrisë së aeroporteve paralajmërojnë se situata mund të përkeqësohet edhe më shumë.

“Kjo situatë, në javët e ardhshme, për të mos folur për muajt e verës, do të bëhet e pamundur për t’u menaxhuar,” ka thënë Olivier Jankovec nga organizata e aeroporteve ACI për Financial Times.

Burimi:Semafor.com/Financial Times

Link: https://www.semafor.com/article/04/15/2026/new-eu-rules-spark-airport-delays

https://www.ft.com/content/ffb02bd6-fd48-4abc-b568-8353c495cd1e?syn-25a6b1a6=1

The post Radhë të gjata në aeroportet e BE-së nga sistemi i ri i kontrollit kufitar appeared first on SkandiAlbRadio.

Qëllimi i aplikacionit është të ndihmojë vendet anëtare të kufizojnë qasjen e fëmijëve në rrjetet sociale dhe t’i mbrojnë ata nga përmbajtjet e papërshtatshme.

Duke folur në një konferencë për shtyp, presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, theksoi rëndësinë e këtij hapi. Ajo u shpreh se aplikacioni u jep prindërve, mësuesve dhe të rriturve të tjerë një mjet të fuqishëm për të mbrojtur fëmijët. Sipas saj, institucionet europiane do të mbajnë një qëndrim të rreptë ndaj kompanive që nuk respektojnë të drejtat e fëmijëve, duke paralajmëruar “tolerancë zero”.

Ndërkohë, sipas Reuters, një vendim për vendosjen e një kufiri të përbashkët moshe në nivel të Bashkimit Europian për përdorimin e rrjeteve sociale pritet të merret gjatë verës.

Burimi: Reuters

The post BE prezanton aplikacion për verifikimin e moshës në internet appeared first on SkandiAlbRadio.

“Kjo është një njohje e realitetit për gati gjysmë milioni njerëz që tashmë janë pjesë e jetës sonë të përditshme. Është gjithashtu e drejtë dhe e nevojshme”, shkroi kryeministri Pedro Sanchez në platformën X.

Propozimi u paraqit në janar dhe është përshkruar si diçka e pazakontë në Evropë, ku tendenca është që vendet të ashpërsojnë ligjet për emigracionin.

Burimi:AFP/Omni

Link: https://afp.omni.se/spain-to-start-mass-regularisation-of-undocumented-migrants-pm/a/6q4yWr

https://omni.se/spanien-later-500000-papperlosa-migranter-ansoka-om-uppehallstillstand/a/9pkXxE

The post Spanja do t’u lejojë 500 000 emigrantëve pa dokumente të aplikojnë për leje qëndrimi appeared first on SkandiAlbRadio.

Në letër, ata u bëjnë thirrje qeverive që të ndalojnë përkohësisht planet për kontrolle të detyrueshme të moshës, derisa çështja të studiohet më thellë dhe të kuptohen më mirë pasojat e mundshme.

Studiuesit paralajmërojnë se një nga pasojat mund të jetë që si të miturit ashtu edhe të rriturit të detyrohen të provojnë moshën e tyre për të përdorur internetin, madje edhe për gjëra të zakonshme si të flasin me miq dhe familjarë, të lexojnë lajme apo të kërkojnë informacione. Sipas tyre, kjo do të përbënte një kufizim të madh dhe të papranueshëm të të drejtave dhe lirive themelore.

Ata shprehin gjithashtu shqetësimin se qeveritë mund të ndalojnë shërbimet VPN për të penguar qytetarët që të anashkalojnë kontrollet e moshës. Për më tepër, ata paralajmërojnë se masa të tilla mund të çojnë në përqendrimin e pushtetit në duart e disa kompanive të mëdha të teknologjisë, duke rritur ndikimin dhe kontrollin e tyre mbi përdoruesit.

Burimi: Politico.eu

Link: https://www.politico.eu/article/age-check-social-media-scientist-warning/

The post Qindra studiues paralajmërojnë për rreziqe të mëdha nga kontrollet e moshës në rrjetet sociale appeared first on SkandiAlbRadio.

Sistemi i ri do të quhet Japan Electronic System for Travel Authorization (JESTA) dhe do të funksionojë në mënyrë të ngjashme me sistemin amerikan Electronic System for Travel Authorization (ESTA). Ky rregull do të zbatohet për qytetarët e shumë vendeve që aktualisht mund të udhëtojnë në Japoni pa vizë për vizita të shkurtra, përfshirë edhe shtetasit e Danimarkës.

Sipas planit të qeverisë, çdo udhëtar që dëshiron të qëndrojë deri në 90 ditë në Japoni do të duhet të aplikojë paraprakisht online për autorizimin e udhëtimit. Në formularin digjital do të kërkohen të dhëna personale, si numri i pasaportës, vendi i qëndrimit në Japoni, kohëzgjatja e vizitës dhe qëllimi i udhëtimit.

Aplikimi nuk do të jetë falas. Edhe pse tarifa e saktë ende nuk është bërë publike, autoritetet kanë konfirmuar se udhëtarët do të duhet të paguajnë për autorizimin.

Me hyrjen në fuqi të sistemit JESTA, edhe kompanitë ajrore do të kenë detyrime të reja. Ato do të duhet të kontrollojnë dokumentet e udhëtarëve dhe të refuzojnë hipjen në avion për personat që nuk kanë një autorizim të vlefshëm për udhëtim.

Sipas gazetës japoneze të biznesit Nikkei, qëllimi i këtij sistemi është që autoritetet të mund të ndalojnë të ashtuquajturit “të huaj të padëshiruar” përpara se ata të nisen drejt Japonisë.

Kryeministrja e Japonisë, Sanae Takaichi, e ka lidhur këtë iniciativë me debatin në rritje në vend për ndikimin e turizmit. Ajo ka deklaruar në parlament se shkeljet e ligjit dhe rregullave nga një numër i vogël turistësh mund të krijojnë ndjenjë pasigurie dhe padrejtësie te qytetarët japonezë.

Turizmi në Japoni është rritur shumë vitet e fundit. Rrjetet sociale dhe interesimi global për kulturën japoneze kanë tërhequr gjithnjë e më shumë vizitorë, të cilët shkojnë për të parë tempujt, jetën në qytetet e mëdha dhe pamjen e njohur të Mali Fuji.

Megjithatë, rritja e turizmit ka sjellë edhe probleme në disa zona. Në qytetin Fujiyoshida, që ndodhet në rrëzë të malit Fuji, autoritetet vendosën në shkurt të anulojnë festivalin e luleve të qershisë për shkak të mbipopullimit dhe sjelljes së papërshtatshme të disa vizitorëve.

Ky festival zakonisht tërhiqte rreth 200 mijë vizitorë çdo vit. Politikanët lokalë kanë paralajmëruar se numri i madh i turistëve ka filluar të ndikojë seriozisht në jetën e përditshme të banorëve të zonës.

Burimi: Dagens.se

Link: https://www.dagens.se/nyheter/snart-racker-inte-passet-annu-ett-land-infor-krav-pa-elektroniskt-visum#

The post Japonia vendos rregull të ri hyrjeje: udhëtarët do të kenë nevojë për autorizim elektronik appeared first on SkandiAlbRadio.

Imagjinoni se keni mbushur makinën dhe po udhëtoni drejt jugut. Sapo keni kaluar kufirin për në Gjermani dhe Auttostrada është e shpejtë dhe trafiku i dendur. Papritur shihni një tabelë të madhe blu me një “L” të bardhë në makinën para jush.

Mund të duket si shenjë leasingu ose si simbol i ndonjë marke makine. Por në fakt do të thotë diçka tjetër: personi pas timonit është ende duke mësuar të drejtojë makinën.

Kjo vjen si pasojë e një reforme të re në sistemin gjerman të patentave. Reforma synon ta bëjë marrjen e patentës më të lirë dhe më fleksibile.

Më pak teori, më shumë praktikë në rrugë

Qeveria e Gjermanisë ka ndryshuar rregullat për patentën e kategorisë B. Tani një pjesë e mësimit mund të bëhet me një familjar ose me një person tjetër të besuar, dhe jo vetëm me autoshkollën. Qëllimi është të ulen kostot dhe nxënësit të fitojnë më shumë përvojë në trafik real.

Reforma do të zbatohet për pesë vite si provë. Pas kësaj periudhe, autoritetet do të vlerësojnë nëse ky model rrit sigurinë në trafik apo jo.

Tabela blu me “L” do të thotë “Learner” (nxënës) dhe tregon se shoferi është në proces mësimi. Kjo tabelë është e detyrueshme gjatë drejtimit të mbikëqyrur.

Kërkesat për personin që e shoqëron nxënësin janë të qarta. Ai duhet të ketë patentë prej të paktën shtatë vitesh, të mos ketë bërë shkelje trafiku në tre vitet e fundit dhe të ketë maksimumi një pikë në regjistrin e shkeljeve. Pra, vetëm shoferë me sjellje të mirë mund të jenë mbikëqyrës.

Nxënësit duhet gjithashtu të përshkojnë 1.000 kilometra me një instruktor profesionist të autoshkollës. Ata duhet të bëjnë gjashtë mësime të detyrueshme para periudhës së ushtrimeve dhe gjashtë të tjera pas saj. Në program përfshihen parkimi, drejtimi në rrethrrotullim dhe ngasja në autostradë gjatë natës.

Gjermania ka marrë shembull nga Austria, ku një model i ngjashëm me emrin “L17” ekziston prej disa vitesh. Edhe në Spanjë përdoret tabela “L”, por vetëm pasi kandidati kalon provimin e patentës. Atje, shoferët e rinj duhet ta mbajnë këtë shenjë për një vit të plotë.

Për suedezët që udhëtojnë me makinë jashtë vendit, një “L” në xhamin e pasmë nuk është diçka e çuditshme. Përkundrazi, është një sinjal i qartë për të treguar durim dhe për të mbajtur distancë në trafik.

Burimi: Dagensps

Link: https://www.dagens.se/bilar/kanske-har-du-sett-symbolen-pa-bakluckan-pa-en-bil-den-har-en-sarskild-betydelse

The post Çfarë do të thotë shkronja “L” në pjesën e pasme të makinës? Ja shpjegimi appeared first on SkandiAlbRadio.