Borxhet e suedezëve në nivele rekord. 450 mijë persona të mbingarkuar me borxhe, rritje e fortë e rasteve dhe pasojave psikologjike.

Borxhet e qytetarëve në Suedi po arrijnë nivele rekord. Sipas shifrave më të fundit nga Kronofogden (Zyra Suedeze e Përmbarimit), numri i personave me borxhe të regjistruara vazhdon të rritet nga viti në vit.

Aktualisht, 450 000 persona në Suedi janë të mbingarkuar me borxhe. Shuma totale e borxheve të regjistruara ka arritur në 154 miliardë korona suedeze, që përfaqëson një rritje prej 12% krahasuar me fundin e vitit të kaluar.

“Këto rekorde po i shohim çdo vit. Trendi është shumë i qartë”, thotë Lena Pettersson, gazetare dhe shkrimtare.

Nga një ekstrem në tjetrin

Sipas Lena Pettersson, Suedia ka kaluar nga një situatë shumë e kujdesshme në një tjetër shumë të rrezikshme. Më parë, njerëzit zakonisht merrnin vetëm një kredi gjatë gjithë jetës, kryesisht për të blerë një shtëpi.

Por gjatë viteve 1990, tregu i kredive u liberalizua dhe huamarrja u bë shumë më e lehtë. Sipas saj, niveli i lartë i borxheve sot është pasojë direkte e këtij ndryshimi.

Suedia ndryshon nga vendet e tjera

Në Suedi, sipas Pettersson, është bërë fitimprurëse t’u japësh kredi edhe personave që nuk kanë mundësi reale për t’i shlyer ato. Kjo e dallon Suedinë nga shumë vende të tjera.

“Kur kreditë nuk paguhen, nuk lejohet që tregu të marrë përgjegjësinë, për shembull duke lënë kompanitë e kreditit të falimentojnë. Në vend të kësaj, ekziston një institucion shtetëror i financuar nga taksat, Kronofogden, i cili në mënyrë të lirë dhe efikase ndihmon kredidhënësit të mbledhin borxhet”, shpjegon ajo.

Në shumë vende të tjera por dhe edhe më parë në Suedi, përgjegjësia ndahej mes huamarrësit dhe huadhënësit.

“Duhet të ketë një kosto për të dyja palët”, thotë Lena Pettersson në emisionin Nyhetsmorgon.

Borxhet ndikojnë rëndë në shëndetin mendor.

Ku mund të drejtoheni nëse keni mendime vetëvrasëse

• SPES – Organizata Kombëtare për Parandalimin e Vetëvrasjeve:
  Telefon çdo mbrëmje, 19:00–22:00
  📞 020–18 18 00
• BRIS: 📞 116 111
• Vuxentelefonen: 📞 077-150 50 50
• Prifti i gatshëm (Jourhavande präst): 📞 112
• Jourhavande medmänniska: 📞 08-702 16 80 (21:00–06:00)
• Jourhavande kompis: 📞 020-22 24 44
• Mind – Linja e vetëvrasjes: 📞 90101
• Kryqi i Kuq – linjë telefonike: 📞 0771-900 800
• Linja për prindër – Shoqata Suedeze për Shëndetin Mendor: 📞 020-85 20 00
• Unga i sorg
• Samhällets styvbarn – organizatë për ish-fëmijë të jetimoreve, familjeve kujdestare dhe pritëse

Fakte: Falja e borxheve (Skuldsanering)

Falja e borxheve është për personat që janë aq të mbingarkuar me borxhe sa që nuk kanë mundësi reale t’i shlyejnë për shumë vite.

Personat që aplikojnë duhet:

• të kenë provuar më parë çdo mënyrë për të paguar borxhet
• të kenë aq shumë borxhe sa që nuk konsiderohet e arsyeshme t’i shlyejnë brenda një kohe normale

Nuk ka një shumë të përcaktuar minimale borxhi. Vlerësohen mundësitë reale të pagesës.

Falja e borxheve zakonisht nënkupton:

• pagesë të pjesshme sipas një plani
• jetesë me minimum jetik për pesë vjet
• pjesa tjetër e të ardhurave shkon për shlyerjen e borxheve

Pas përfundimit të procesit, personi duhet të jetë plotësisht pa borxhe.

Burimi: TV4, Kronofogden

Link: https://www.tv4.se/artikel/7C8O4WOJ7ihIg9wEJzsyOu/svenskarnas-skuldsaettning-nar-nya-rekordnivaer